Ortadoğu'daki savaş küresel emtia piyasalarını sarsıyor.
Petrol fiyatları varil başına 120$'a yaklaşırken, Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanması enerji arzından endüstriyel metallere, kükürt tedarikinden navlun maliyetlerine kadar geniş çaplı bir etki yarattı.
Altın:
Spot altın %1,35 düşüşle 5.101$/ons seviyesinde işlem görüyor.
Güçlenen dolar ve yükselen faiz beklentileri altın üzerinde baskı oluşturuyor.
Petrol fiyatlarının 120$'a yaklaşmasıyla dolar değer kazandı. (Brent petrol G7 ülkelerinin açıklamasının ardından düşüş yaşadı)
Kitco Metals kıdemli analisti Jim Wyckoff: "Bu hafta sıcak enflasyon rakamları gelirse, bu Fed'i gerçek bir ikilemle karşı karşıya bırakır. Altın fiyatlarında daha fazla düşüş görebiliriz" dedi.
Wyckoff, savaşın yarattığı belirsizliğin enflasyon endişelerini ve yüksek faiz beklentilerini körüklediğini, ancak uzayan bir çatışmanın güvenli liman talebini canlı tutarak altına taban oluşturacağını belirtti.
Abd Şubat CPI'ı (TÜFE) Çarşamba, Fed'in tercih ettiği enflasyon göstergesi olan Kişisel Tüketim Harcamaları (PCE) endeksi ise Cuma günü açıklanacak. Fed'in 17-18 Mart toplantısında faiz oranlarını sabit tutması bekleniyor.
Venezuela: ABD Hazine Bakanlığı, Venezuela menşeli altınla ilgili belirli işlemlere izin veren bir lisans yayımladı.
Devlete ait Minerven ve yan kuruluşları aracılığıyla altının ABD'ye ihracatı, satışı ve taşınması, sözleşmelerin ABD hukuku kapsamında olması şartıyla serbest bırakıldı.
ABD İçişleri Bakanı Doug Burgum, iki düzineden fazla madencilik şirketiyle Venezuela'yı ziyaret etti ve ülkenin madencilik potansiyeline ilişkin iyimser mesajlar verdi.
Gümüş:
Spot gümüş %0,18 artışla 84,47$/ons seviyesinde.
Bakır:
LME bakır %0,65 düşüşle 12.801$/ton seviyesinde.
Petrol fiyatlarındaki sert artış küresel büyümenin yavaşlaması ve endüstriyel metallere olan talebin zayıflaması ihtimalini artırıyor.
Alüminyum:
Alüminyum fiyatları Mart 2022'den bu yana en yüksek seviye olan 3.544$/ton'a temas ettikten sonra 3.398$/ton'a geriledi.
Mart 2022'de metalin rekor fiyatı 4.073,50$ olmuştu.
Ortadoğu'daki çatışma, bölgede üretilen alüminyumun ABD ve Avrupa'ya sevk edildiği Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapattı. Buna ek olarak, South32'nin Mozambik'teki yıllık 560.000 metrik ton kapasiteli Mozal izabe tesisi, Aralık ayında açıklandığı üzere Mart ortasından itibaren bakıma alınacak.
Marex analisti Ed Meir: "Avrupalılar özellikle endişeli çünkü Körfez'deki alüminyum kesintisi, uzun vadeli tedarikçi Mozal'ın bu ay devreden çıkmasıyla aynı zamana denk geliyor" dedi.
Meir, bazı üreticilerin bölge dışından stok çekmeye çalıştığını ancak borsadaki Rus metalin yaptırımlı olması ve genel olarak düşük stoklar nedeniyle bunun zor olacağını belirtti.
Nikel / Kükürt Tedarik Krizi:
Dünya nikel üretiminin %50'sinden fazlasını barındıran Endonezya, kullandığı kükürtün yaklaşık %75'ini Ortadoğu'dan ithal ediyor. Hürmüz Boğazı'ndaki aksamalar bu tedarik hattını tehdit ediyor.
Kükürt, nikel rafinasyonunda ve bakır işlenmesinde kullanılan sülfürik asit üretimi için kritik bir hammadde.
Ortadoğu, geçen yıl 83,87 milyon metrik ton küresel kükürt üretiminin yaklaşık %24'ünü karşılıyordu (ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu verileri).
Endonezya'daki yüksek basınçlı asit liçi (HPAL) tesislerindeki kükürt stokları ortalama yalnızca 1-2 aylık tüketime yeterli.
Project Blue analisti Marco Martins, çatışma öncesinde bile kükürt maliyetlerinin bir HPAL tesisinin işletme giderlerinin yaklaşık yarısını oluşturduğunu, alternatif bulunamazsa gelecek ay üretim kesintilerinin başlayabileceğini belirtti.
Güney Afrika'daki mevcut yaklaşık 900.000 tonluk kükürt stoklarının yalnızca birkaç hafta yeteceği belirtildi. Demokratik Kongo Cumhuriyeti geçen yıl bakır üretimi için çoğunluğu Ortadoğu'dan olmak üzere 1,3-1,4 milyon ton kükürt ithal etti.
Harrisson: "Gemi trafiği iki haftadan fazla kısıtlı kalırsa, tüketimin ertelenmesi ya da yavaşlaması kaçınılmaz görünüyor" dedi.
Ferrokrom:
Güney Afrika'nın Merafe Resources, yüksek elektrik maliyetleri nedeniyle ferrokrom izabe tesislerini durdurmasının ardından yıllık kârında %72 düşüş bildirdi.
Glencore ile ortak girişim yürüten Merafe, Nisan 2025'te artan enerji maliyetleri ve Çinli izabecilerin rekabetini gerekçe göstererek tesislerini durdurmuştu. Sonuç olarak ferrokrom üretimi %63 düşüşle 112.000 metrik ton'a geriledi. Güney Afrika'da enerji tarifeleri 2008'den bu yana %900'den fazla artmıştı.
Ancak Ocak ayında Güney Afrika enerji düzenleyicisi, Merafe ve Samancor için %35 tarife indirimi onayladı; Merafe en büyük tesisi Lion izabe tesisini geçen ay yeniden faaliyete geçirdi. 27 Şubat'ta devlet enerji şirketi Eskom, düzenleyici onaya tabi olmak üzere %29'luk ek tarife indirimi teklif etti.
Diğer Metaller:
• Platin: %0,6 artışla 2.148,25$/ons
• Paladyum: %1,4 artışla 1.648$/ons
• Çinko: %1,8 artışla 3.357$/ton
• Kurşun: %0,8 düşüşle 1.937$/ton
• Kalay: %3,3 düşüşle 48.426$/ton
• Nikel: %0,6 düşüşle 17.360$/ton