Brent - EIA Ocak Raporu
EIA Ocak 2026 STEO'sunu okurken bazı notlar aldım. Kısaca Brent 56 dolara iniyor, Çin'in stratejik alımları
SHFE, Ocak ayında birden fazla metal sözleşmesinde rekor işlem hacimleri kaydetti. Kalay hacmi tek günde 1 milyon metrik tonu aşarak dünya yıllık fiziksel tüketiminin iki katına ulaştı. Fiyat her artışta daha fazla para akışı çekiyor ve endüstriyel hedge amaçlı açılan short pozisyonları kapanarak yükseliş ivmeleniyor.
Reuters köşe yazarı Andy Home: "Çin'in ferro-silikon gibi çok özel piyasalarda manyaklık geçmişi var ama bu ölçekte hiç olmamıştı. Metal ateşi dünyanın geri kalanını da sardı."
CME Group, son iki haftada üçüncü kez altın ve gümüş vadeli işlem teminatlarını artırdı. Altın teminatı %8'den %9'a, gümüş teminatı %15'ten %18'e yükseltildi.
CME'nin perakende yatırımcılara yönelik mikro bakır sözleşmesinde hacim Aralık ayındaki 369.000 lottan Ocak'ta 969.000 lota çıktı (fiziksel metal karşılığı 1 milyon metrik tonun üzerinde).
Spot altın %2,11 artışla 5.096/ons seviyesinde işlem gördü.
Cuma günündeki %4'lük çıkışın ardından yükselişini sürdürdü. Dolar endeksi %0,8 düşüşle bir haftanın en düşük seviyesine geriledi.
TD Securities küresel emtia strateji başkanı Bart Melek: "Bugün altın fiyatlarındaki büyük hareket ABD doları. Özellikle istihdam cephesinde zayıf ekonomik veri beklentileri artıyor."
Yatırımcılar bu hafta açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verileri, tüketici fiyatları ve haftalık işsizlik başvurularını yakından izliyor.
Piyasalar halihazırda 2026'da en az iki adet 25 baz puanlık faiz indirimini fiyatlıyor. Reuters anketine göre Ocak ayında 70.000 istihdam artışı bekleniyor.
Çin merkez bankası, Ocak ayında da altın alımlarını sürdürdü (Alımı sürdürdüğü 15. ay).
Citi analistleri, yatırımcıların altın alımlarını mevcut yıllık 300-400 milyar dolardan 2 trilyon dolara çıkarması durumunda fiyatın 10.000$/ons seviyesini aşabileceğini hesaplıyor.
Goldman Sachs, Aralık 2026 için 5.400$/ons tahmininde yukarı yönlü risk görmeye devam ediyor.
Spot gümüş %6,9 artışla 83,24$/ons seviyesine yükseldi.
Bugün klasik endüstriyel ihtiyaç anlatısı hariç gümüşe dair çok kayda değer bir haber bulamadım, mazur görürseniz sevinirim :)
LME üç aylık bakır %0,4 artışla 13.043$/ton seviyesinde. Fiyatlar 29 Ocak'taki 14.527,50$ rekorundan bu yana %10 geriledi.
Britannia Global Markets analistleri: "Son fiyat zirveleri, temel endüstriyel unsurlardan giderek daha fazla kopuk görünüyor özellikle yavaşlayan gerçek dünya talebinin kanıtları daha belirgin hale gelirken."
LME onaylı depolardaki bakır stokları 184.300 ton seviyesinde (9 Ocak'tan bu yana %25 arttı). Shfe deposundaki stoklar ise 248.911 ton ile 19 Aralık'tan bu yana %60'tan fazla yükseldi.
Çin'in ithalat talebinin göstergesi olan Yangshan bakır primi 28 Ocak'taki 20$/ton seviyesinden 37$/ton civarına toparlandı ancak hâlâ güçlü talebi gösterecek kadar yüksek değil.
ABD, Afrika'dan çıkan bakır, kobalt ve diğer kritik mineralleri güvence altına almak için Çin ile kısa vadeli rekabette offtake anlaşmaları ve devlet destekli fonlama kullanıyor.
Ofttake Anlaşması: Bir ülke veya şirket, bir madene üretimi başlamadan önce para/destek verip karşılığında çıkacak metalin belli bir kısmını alma hakkını güvence altına almayı amaçlayan anlaşma çeşidi.
ABD, yüksek riskli ülkelere kendi operatörlerini yerleştirmek yerine, Mercuria ile yaptığı offtake ve Kongolu devlet madencisi Gécamines ile düzenlediği anlaşmalar gibi ticaret yapılarına yaslanıyor.
Kar amacı gütmeyen NRGI kıdemli analisti Thomas Scurfield: "ABD'nin katılımının Afrika'dan mineral akışlarını yeniden şekillendirdiğini çoktan görüyoruz. ABD retoriğinin arkasına para koyuyor ama Çin'in ölçeği ve hızıyla rekabet edip edemeyeceği görülecek."
Control Risks analisti Vincent Rouget: "Bu, ABD'nin endüstriyel varlık yerine finansal güç kullanması. Offtake ve ticaret kanallarıyla Washington, DKC'de maden işletmenin politik veya operasyonel risklerini üstlenmeden Kongolu bakırı Amerikalı alıcılara yönlendirebiliyor."
Spot platin %0,2 düşüşle 2.092,95$/ons seviyesinde. Paladyum ise değişmeyerek 1.707,25$/ons civarında seyretti.
Platin ve paladyum — her ikisi de araç egzoz emisyonlarını azaltmak için kullanılan katalitik dönüştürücülerde kullanılıyor.
Elektrikli araçların yükselişiyle bağlantılı uzun vadeli olumsuz rüzgarları dengelemeye yardımcı olan arz açığı sayesinde 2025'in ikinci yarısından bu yana yükselişte.
Spot platin, 2025'te %127 artarak 26 Ocak'ta rekor 2.918,80$/ons seviyesine ulaşmıştı. 2026'da şimdiye kadar %1,6 geriledi.
Sibanye Stillwater CEO'su Richard Stewart, Reuters'a platin grubu metal fiyatlarının kısa vadede dalgalı kalacağını ancak bir yıl önce görülen "sürdürülemez" düşük seviyelere geri dönmesinin pek olası olmadığını söyledi.
İndiyum, dokunmatik ekranlarda, ileri yarı iletkenlerde ve yeni güneş enerjisi teknolojilerinde kullanılan ve Çin borsasındaki spekülatif faaliyetler ve daralma arzla yönlendirilen fiyatları, Batı piyasalarında on yılın en yüksek seviyelerine ulaştı.
Tüccarlar ve piyasa uzmanları, indiyumun Rotterdam'da 500-600$/kg civarında işlem gördüğünü söylüyor (2015 başından bu yana en yüksek seviye). Eylül'den bu yana fiyatlar %55'ten fazla arttı.
Başlıca üreticiler Çin ve Güney Kore'den gelen arz düşüyor. 2024'te küresel rafine indiyum üretiminin yaklaşık %70'ini oluşturan Çin'de gümrük verileri Aralık ayında işlenmemiş indiyum ihracatının bir ay içinde %23'ten fazla düşerek 22,72 metrik tona gerilediğini gösteriyor.
Güney Kore, geçen yılki 1.080 ton küresel çıktının yaklaşık %17'sini oluşturdu.
Argus kıdemli analisti Cristina Belda: "Ham indiyum arzının sıkılığı, Çin'in giderek daha katı çevre koruma politikalarıyla daha da kötüleşen uzun süreli yapısal bir sorun."
İndiyum, esas olarak çinko işleminin yan ürünü olarak geri kazanılıyor ve birincil madencilikten ziyade eritme kalıntılarından çıkarılıyor.
İndiyum talebi, özellikle indiyum kalay oksit bazlı yüksek verimli güneş pillerinde ve ileri çiplerde kullanım için ortaya çıkan temiz enerji teknolojileriyle destekleniyor.
ABD Savunma Lojistik Ajansı, 15 Ocak'ta savunma ihtiyaçları için 125 milyon dolar değerinde yüksek saflıkta indiyum külçesi arayan bir ihale yayınladı.
Endonezya, nadir toprak elementleri için büyük potansiyele sahip sekiz madencilik bloğu belirledi ve nadir toprak işleme teknolojisini geliştirmek için iki araştırma projesi başlatmayı planlıyor.
Güneydoğu Asya'nın en büyük ekonomisi olan Endonezya, çeşitli kritik minerallerin büyük rezervlerine ve nadir toprak elementleri yataklarına sahip.
Mineral Endüstri Ajansı Başkanı Brian Yuliarto, nadir toprak elementleri ve diğer stratejik mineraller için önemli potansiyele sahip sekiz madencilik bloğunun Kalimantan, Sulawesi ve Bangka Belitung adaları gibi yerlerde belirlendiğini söyledi.
Yuliarto, parlamenterlere konuşarak: "Nadir toprakların yanı sıra bu bloklardan bazıları tungsten, tantal ve antimon gibi savunma endüstrisinde çok büyük rol oynayan birkaç mineral daha içeriyor."
Bloklar yeni kurulan devlete ait madenci Perminas tarafından işletilecek.
Yuliarto, mineraller için tahmini rezervlerle ilgili ayrıntı vermedi ancak diğer ülkelerle rekabet edecek "yeterince umut verici" rezervlere sahip olduklarını söyledi. Ajansının nadir toprak element araştırma projelerini "yakın gelecekte" Endonezya merkezindeki Batı Sulawesi'deki Mamuju'da başlatmayı planladığını belirtti.
• Alüminyum: %0,7 artışla 3.107,5$/ton
• Çinko: Sabit 3.346$/ton
• Kurşun: %0,4 düşüşle 1.953$/ton
• Kalay: %4 artışla 48.600$/ton
• Nikel: %0,9 artışla 17.250$/ton