Petrol fiyatları Cuma günü %2 den fazla düştü. Piyasanın gözü iki noktada. Küresel arz fazlası ve Ukrayna-Rusya görüşmelerindeki hızlanma.
Yıllık bazda duruma bakarsa Brent %19, WTI %21’e yakın düşüş yaşadı. 2020’den beri en sert düşüş. Temel neden arz fazlası.
Barış sürecinde hızlanmalar var. Zelensky, Trump ile pazar günü buluşacak. Zelensky Rusya ateşkes kabul ederse sürece tamam diyor. Rus tarafında Putin’in danışmanı Amerikalı’larla görüştü. Barış süreci hızlanabilir.
Burada kritik kısım barışın olmasıyla Rus petrolünün piyasaya akacak olması.
Beyaz saray Venezuela'ya abluka kararı aldı.
En az iki ay boyunca askerler neredeyse sadece buna odaklanacak.
"Karantina" kelimesi ilginç. Trump başta "abluka" demişti ama Beyaz Saray şimdi karantina diyor.
1962 Küba füze krizi sırasında Başkan Kennedy de aynı taktiği kullanmıştı. O zaman Savunma Bakanı Robert McNamara şöyle açıklamıştı: "Abluka savaş kelimesidir, biz tırmanmayı önlemek için karantina dedik."
Askeri seçenekler hala masada ama öncelik ekonomik baskı.
Venezuela günlük yaklaşık 700-800 bin varil üretiyor.
Petrol ihracatı tam anlamıyla kesilirse piyasalar etkilenir. Ama şimdilik etki sınırlı.
Venezuela petrolü zaten yaptırımlı, alıcıları Çin ve Hindistan gibi ülkeler. Onlar da gölge filosuyla taşıma yapıyor.
Piyasaya etkisi şu anda daha minimal.
Çin 2026 ilk çeyrek için rafineri kotalarını açıkladı. Benzin, dizel ve jet yakıtı için toplam 19 milyon kota verdi. Düşük kükürtlü deniz yakıtı ise 8 milyon. Sayılar geçen yılla aynı.
Kotaların büyük kısmı. Sinopec ve CNPC, benzin, dizel ve jet yakıtı kotalarının yüzde 70'inden fazlasını aldı.
Özel sektörden Zhejiang Petrochemical’ın kotası 1,56 milyon ton düştü.
İlginç bir detay: 19 milyon tonun 6,6 milyon tonu "işleme ticareti" kategorisinde. Yani havacılık yakıtı ikmal operasyonları için ayrılmış.
Deniz yakıtı kotalarının yüzde 85'i yine Sinopec ve CNPC'nin elinde.
Geçen yılın ilk 11 ayına bakalım: Çin toplamda 52,65 milyon ton rafine ürün ihraç etti. Yıllık bazda yüzde 3,2 düşüş var.
Petrobas Brezilya’nın en büyük rafinerisi. Campos rafinerisinde 12 gündür grev devam ediyor.
Petrobras şimdiye kadar grevin üretimi azaltmadığını iddia etsede durum öyle değil. P-40 platformu gaz sızıntısı yüzünden kapandı, P-68'de yangın çıktı.
Grevde bazı sendikalar bitirme kararı aldı. Ama çoğunluğu devam ediyor.
Campos havzası gibi kritik bölgelerde üretim aksaması, piyasalara ufakta olsa yansır.
Rusya yıllık 100 milyon ton LNG hedefi vardı.
Batı yaptırımları ve savaştan dolayı bir kaç yıl ertelemek zorunda kalacak gibi duruyor.
Rusya 2030-2035 yıllarında küresel LNG pazarının yüzde 20'sine sahip olmak istiyordu. Şu anda yüzde 8'de duruyor.
Savaştan dolayı zarar gören Arctic LNG 2 projesinin zarar görmesi planları erteliyor.
Sırbistan NIS’in satışında Macar MOL ile anlaşmaya gidiyorlar.
NIS’in büyük kısmı Ruslara aitti ABD yaptırımları içerisindeydi. ABD satış için 24 mart’a kadar izin verdi.
Kritik nokta satış için izin verdi rafineri hala faaliyette değil.
Balkanlarda enerji altyapısı sınırlı, her tesisin önemi büyük.
NIS'in durması sadece Sırbistan'ı değil, komşu ülkeleri de etkiliyor.
İran Körfezinde tankerler yakalanmaya devam ediyor. İçinde 4 milyon litre kaçak yakıt varmış.
Tankerin adını ve hangi ülkeye ait olduğunu açıklanmadı.
Geçen hafta da benzer bir operasyonla Umman körfezinde 6 milyon kaçak dizele el konulmuştu.
Küresel piyasa açısından bu haberler sınırlı etkili.
Ama bölgesel dinamikler açısından önemli. İran, kendi yakıtının dışarı kaçmasını engelleyerek iç piyasayı korumaya çalışıyor.
