Çin’in en son ihraç urunu enflasyon oldu.2007 yılında yükselmeye başlayan ihracat ürünleri fiyatları ,Çin’in ihracat fiyat düzeyi artısını hızlandırmaya başladı..
Çin fabrikalarını fiyat artısına zorlayan nedenler arasında enerji ve hammadde fiyatları yükselişi,ücretlerde artışları, Çin parası Yuan’in Amerikan Dolarına karsı sürekli değer kazanması,yeni iş hukuku düzenlemeleri gibi nedenler basta gelmektedir.
Örneğin Çin’in en büyük ihraç pazarlarından biri olan ABD’ye yapılan ihracat fiyatları %2.4 arttı. ABD’de 2007 enflasyonunun %4.1 olarak gerçekleştiğini düşünürsek,bu küçük oranın ABD enflasyonunda ne kadar önemli bir pay sahibi olduğunu söyleyebiliriz.Çin’de oluşan enflasyonist dinamikler nedeniyle ABD’ye Çin’den yapılan ihracat fiyatlarının 2008’de %10 artması bekleniyor. Özellikle oyuncak,giyim,ayakkabı ve diğer bazı ürünlerin fiyat artışları oldukça belirgin olacaktır.
Uzun vadeli bakıldığında,bu tablo aşırı ucuz Çin malları döneminim sonuna işaret ediyor olabilir.
Diğer taraftan,doğrudan fiyat artışları yanında, Çin’in sürekli artan ihtiyacı nedeniyle artan enerji ve hammadde talebi de küresel fiyatlar üzerinde artış başkişi getirmektedir.
Bazı ekonomistler, son 10 yıldır Çin sayesinde düşük düzeyde seyreden küresel enflasyonun artik frenlenemeyeceği görüşündeler.Bir Dünya fabrikası olarak görebileceğimiz Çin,yükselen materyal fiyatlarına karsın,düşük maliyetli tüketim malları sağlamayı özellikle son on senede basarmış bulunmaktadır.
Buna karsın simdi Çin’de faaliyet gösteren veya alim yapan firmalar artan maliyet başkişini neticesinde karların erimesi tehlikesi ile karşı karşıyalar.
Çin’de üretim üsleri bulunan,Dünya’nın en büyük oyuncak üreticilerinden olan Hasbro yönetim kurulu başkanı Hassenfeld bu durumu bir maliyetler üstünde bir “fırtına” olarak adlandırıyor. Çünkü işçi ücretlerindeki artış,plastik hammadde fiyatları artısı ile birleşiyor.Bunun yanında firmalar urun güvenliği için giderek daha fazla bütçeler ayırmak mecburiyetindeler.
Çin’de ortalama işçi ücretleri aylık 125 dolar düzeyindedir. Her ne kadar resmi rakamlara sahip olmasak da, son yıllarda ücretlerin %80 düzeyinde arttığı söylenmektedir.
İhraç fiyatlarını arttıran bir diğer faktör, Çin’in Dünya Ticaret Örgütüne girişi ile sonucunda kaldırmış olduğu ihracat teşvikleridir.Bu teşvikler sayesinde bir çok endüstri maliyetlerini aşağı çekebilmekteydi.Örneğin 2007 Temmuzundan itibaren Çin oyuncaktan giyime, deri ürünlerinden ağaç ürünlerine kadar yüzlerce urun kalemini kapsayan vergi iadelerini azaltmış ya da tamamen kaldırmıştır.Çin özellikle yoğun emek ve doğal kaynak kullanımı gerektiren bu alanlardaki düzenlemeleri ile üretim zincirinin elektronik ve otomotive gibi nitelikli işgücü gerektiren daha üst kademelerine geçişi teşvik etmek istemektedir.
Vergi iadelerinin kaldırılması, zaten enerji açıkları,yükselen hammadde fiyatları ,artan işçi ücretleri ve enflasyon ile boğuşan Çin fabrikaları için bir başka maliyet arttırıcı etken olmuştur.
Örneğin,artan petrol fiyatları neticesinde plastik madde fiyatları ortalama %30 düzeyinde artış göstermiştir.
Bunun yanında 2008’e giriş ile yürürlüğe giren yeni Çin iş yasasının uygulamada yerleşmesi ve iş pratiklerine uygulanması da maliyetlere yansıyacaktır.Yeni iş hukuku yasası ise alma ve isten çıkarma konusunda bir takim uygulama farklılıkları yaşanması normal karşılanmalıdır.Fakat özellikle sanayi bölgelerinde oluşmaya başlayan işçi açıkları dikkate alındığında uygulama problemleri emek maliyetlerini arttırıcı bir unsur olarak ortaya çıkabilir.
Sonuç olarak, önümüzdeki donemde küresel fiyatlarda görülmesi muhtemel artışların da bir Çin ihraç urunu olduğunu söylemek hata olmayacaktır.
